بره موم، که توسط زنبورهای عسل از رزینهای گیاهی و ترشحات گیاهی به دست میآید، نقش مهمی در محافظت از کندو در برابر میکروارگانیسمها، ویروسها و سایر عوامل بیماریزا دارد. این ماده حاوی بیش از ۸۰۰ ترکیب شیمیایی مختلف از جمله اسیدهای چرب، فلاونوئیدها، فنولها، ترپنوئیدها، ویتامینهای B و C، و عناصر معدنی مانند آهن، منگنز و روی است. بره موم به دلیل خواص بیولوژیکی متنوع خود، از جمله فعالیتهای ضدباکتریایی، ضدویروسی، ضدقارچی و آنتیاکسیدانی، بهطور گسترده در صنایع غذایی، دارویی، و آرایشی به کار گرفته میشود. با این حال، انحلالپذیری پایین آن در آب، محدودیتی جدی برای کاربردهای آن ایجاد میکند که نیاز به بهبود در این زمینه احساس میشود.
تولید میکروکپسولهای بره موم
برای غلبه بر محدودیت انحلالپذیری پایین بره موم، در این مطالعه از تکنیک میکروکپسولهسازی با استفاده از خشککن پاششی بهرهگیری شده است. در این فرآیند، صمغ عربی و β-سیکلودکسترین بهعنوان مواد پوستهای به کار رفتهاند تا میکروکپسولهایی پایدار و محلول در آب تولید شود. میکروکپسولهای تولیدشده با اندازه ذرات 445.66 ± 16.96 نانومتر تولید شدند و نرخ پوششدهی آنها به 90.99 درصد رسید. بررسیهای میکروسکوپ الکترونی نشان داد که میکروکپسولها دارای سطح صاف و شکل کروی هستند که نشاندهنده پوشش مناسب بره موم در داخل مواد پوستهای است. همچنین، آنالیزهای طیفسنجی مادون قرمز نشان داد که ترکیبات فعال بره موم بهخوبی در مواد پوستهای جایگذاری شدهاند.
خواص ضدباکتریایی میکروکپسولهای بره موم
فعالیت ضدباکتریایی میکروکپسولهای بره موم در برابر باکتریهای گرم مثبت و گرم منفی از جمله استافیلوکوکوس اورئوس و اشرشیا کولی ارزیابی شد. حداقل غلظت مهارکننده (MIC) برای میکروکپسولهای بره موم در برابر اشرشیا کولی و استافیلوکوکوس اورئوس به ترتیب 0.15 و 1.25 میلیگرم در میلیلیتر بود. حداقل غلظت باکتریکش (MBC) نیز برای این دو باکتری به ترتیب 0.3 و 1.25 میلیگرم در میلیلیتر گزارش شد. نتایج نشان داد که میکروکپسولهای بره موم فعالیت ضدباکتریایی کمتری نسبت به بره موم خالص دارند، که این امر به دلیل کاهش غلظت ماده فعال و انتشار تدریجی آن میباشد. با این حال، این کاهش فعالیت ممکن است در کاربردهای طولانیمدت به مزیتی تبدیل شود، چرا که انتشار پایدار و کنترلشده میتواند منجر به اثربخشی مداوم شود.
خواص فیزیکوشیمیایی میکروکپسولهای بره موم
آنالیزهای فیزیکوشیمیایی نشان داد که میکروکپسولهای بره موم دارای خواص فیزیکی و شیمیایی بهبودیافتهای هستند که آنها را برای استفاده در محیطهای مختلف مناسب میسازد. بررسیهای میکروسکوپ الکترونی (SEM) نشان داد که میکروکپسولها دارای سطح صاف و ساختار کروی هستند که به پایداری بیشتر آنها کمک میکند. همچنین، تحلیلهای طیفسنجی مادون قرمز (FT-IR) نشان داد که گروههای عاملی موجود در بره موم بهخوبی در مواد پوستهای جایگذاری شدهاند، که این امر نشاندهنده تعامل مناسب بین مواد پوستهای و ترکیبات فعال بره موم است. تحلیلهای پایداری حرارتی نیز نشان داد که میکروکپسولهای بره موم در دماهای مختلف پایداری مناسبی دارند که این امر میتواند در کاربردهای صنعتی حائز اهمیت باشد.
کاربردهای بالقوه میکروکپسولهای بره موم
میکروکپسولهای بره موم به دلیل خواص فیزیکوشیمیایی و بیولوژیکی منحصربهفرد خود، میتوانند در صنایع مختلفی مورد استفاده قرار گیرند. در صنعت غذایی، این میکروکپسولها میتوانند بهعنوان نگهدارندههای طبیعی برای افزایش ماندگاری محصولات غذایی به کار روند. همچنین، در صنعت دارویی، میتوان از میکروکپسولهای بره موم بهعنوان ترکیبات ضدباکتریایی و ضدالتهابی استفاده کرد. ویژگی انتشار پایدار این میکروکپسولها آنها را برای استفاده در داروهای ضدعفونیکننده و محصولات مراقبتی بهداشتی ایدهآل میسازد. علاوه بر این، استفاده از بره موم در محصولات آرایشی و بهداشتی به دلیل خواص آنتیاکسیدانی و ضدباکتریایی آن، میتواند به بهبود کیفیت و اثربخشی این محصولات کمک کند.
نتیجهگیری
تولید میکروکپسولهای بره موم با استفاده از مواد پوستهای مانند صمغ عربی و β-سیکلودکسترین و استفاده از تکنیک خشککن پاششی منجر به تولید محصولی با انحلالپذیری بهبود یافته و خواص ضدباکتریایی پایدار شده است. با توجه به انحلالپذیری پایین بره موم در آب، استفاده از میکروکپسولها میتواند بهعنوان راهحلی مؤثر برای افزایش کاربردهای آن در صنایع مختلف از جمله صنایع غذایی، دارویی و آرایشی به حساب آید. هرچند که فعالیت ضدباکتریایی میکروکپسولها نسبت به بره موم خالص کاهش یافته است، اما انتشار تدریجی و کنترلشده این میکروکپسولها میتواند آنها را برای کاربردهای طولانیمدت مناسب سازد. با در نظر گرفتن خواص فیزیکوشیمیایی بهبودیافته و پایداری حرارتی، میکروکپسولهای بره موم میتوانند بهعنوان یک افزودنی مؤثر در صنایع مختلف مورد استفاده قرار گیرند.
تاریخ انتشار : مهر ۱۴۰۳
منبع:
