تقریبا اکثر ما وقتی اسم زنبور عسل را می شنویم، به یاد فراورده های او می افتیم. گمان می کنیم که زنبور عسل یعنی حشره ای که یکی از خوشمزه ترین مواد طبیعی یعنی عسل را تولید می کند. اگر کمی بیشتر اطلاعات داشته باشیم در مورد بره موم، ژل رویال و گرده گل هم اطلاعات داری و زنبور را برای تولید این همه فراروده تحسین می کنیم. اما این تمام کاری که زنبور عسل انجام می دهد نیست.
به اعتقاد بسیاری از دانشمندان ،آنچه که باعث شده زنبورعسل تا این حد برای حیات بشر مهم باشد، تولید فراروده های مختلف نیست. بلکه زنبور عسل وظیفه ای مهمتر برای حیات کل کره خاکی بر عهده دارد. زنبورها تلاش می کنند تا نهتنها خود و برخی موجودات زنده مثل انسان ها، بلکه کل کره زمین از نابودی حفظ شود. شاید با این دیدگاه بهتر بفهمیم که چرا زنبور عسل تا این حد از کلنی خود مراقبت می کند. شاید خود می داند که اگر کلنی زنبور عسل از بین برود، همه از بین خواهند رفت
زنبور چه نقشی در حیات کره زمین دارد؟
همانطور که می دانید گیاهان از مهمترین موجودات زنده روی زمین هستند. این آفریده های خداوندی باید وجود داشته باشند تا کره زمین دمای خود را حفظ کند، آلودگی ها را برطرف کند، میوه برای انسان و دیگر حیوانات تولید شود و موارد مختلف دیگری که هر کدام اهمیت زیادی برای حیات بشر دارد. حالب بیایید فکر کنیم که این گیاهان از بین بروند! آیا امکان زندگی کردن در کره زمین وجود دارد؟
زنبور عسل از چه چیزهای تغذیه می کند؟
شاید برایتان جالب باشد که از بین رفتن گیاهان کل اکوسیستم را از بین می برد. حتی یک باران کوچک نیز به سیل مهیب تبدیل شده و دیگر خبری از آبادانی در روی زمین نیست. حتی اگر از اهمیت گیاهان برای تولید میوه و خوراکی های مختلف بگذریم، تصفیه کردن هوا که مهمترین ویژگی کره زمین است نیز به وسیله گیاهان و درختان انجام می شود. در نتیجه نبود آن ها نه تنها خوراکی ها را از انسان می گیرد بلکه هوایی برای انسان ها باقی نمی گذارد.
بد نیست بدانید که یکی از عوامل مهمی که حیات گیاهان را تضمین می کند، زنبور عسل است. مهمترنی وظیفه ای که خداوند برای زنبور عسل قرار داده این است که در بین گل ها و گیاهان پرسه بزند و به صورت ناخودآگاه، گرده گل ها و گیاهان را به یکدیگر رسانیده تا تولید مثل اتفاق بیافتد. این موضوع ساده عاملی است که کمتر به آن توجه می شود. بسیاری از دانشمندان معتقدند که اگر زنبور عسل از روی کره زمین حذف شود، دیری نخواهد انجامید که کل کره خاکی از گیاهان زدوده شده و هیچ گل و گیاهی روی زمین باقی نماند.
زنبور عسل کار خاصی نمی کند. پرسه می زند. اما موهای بدن او عاملی هستند که گرده گل ها را به خود جذب کرده و بعد از مدتی از بدن او جدا می شود. به همین سادگی، حیات یک گل یا گیاه تضمین شده و از بین رفتن آن منتفی می شود. در واقع زنبور نقش رساندن مواد مورد نیاز برای تولید مثل را به گیاهان مختلف بر عهده دارد. نقشی ریز و بسیار با اهمیت که خوشبختانه امروزه مورد توجه دانشمندان قرار گرفته است.
آیا عدم وجود زنبور واقعا کل کره زمین را نابود می کند؟
اینکه گفته می شود عدم وجود زنبور عسل تنها در 4 روز زندگی در کره زمین را نابود می کند، موضوع اثبات شده ای نیست. با این حال این فرضیه اولین بار توسط انیشتین ارائه شده است. آنچه که باید از این موضوع برداشت کرد، اهمیت زنبور عسل برای حیات کره زمین است. اگر به حیات کره زمین علاقه مند هستیم باید اهمیت بیشتری به زنبور عسل بدهیم.
گرده گل و نقش حیاتی آن در کندوی زنبور عسل
آنچه که برخی از اندیشمندان به آن اعتقاد دارند این است که بخش عمده ای از حیات در کره زمین در طول یک سال پس از محو شدن اثر زنبور عسل، از بین خواهد رفت. شاید در قسمت هایی از دنیا همچنان بتوان بدون زنبور زندگی کرد، اما قطعا این بخش ها بسیار محدود و در تمام نقاط دنیا نیستند. اثرات مختلف زنبور برای گیاهان و گیاهان برای انسان ها، اثرات کمی نیست که بتوانیم به زندگی امیدوار باشیم.
چه کار باید کرد؟
متاسفانه طبق آمارهای جهانی، رشد جمعیت زنبور عسل منفی شده است. این یک خطر بسیار بزرگ برای ما انسان ها است. اگر واقعیت را بپذیریم که نقش زنبور عسل برای حیات کره خاکی تا چه اندازه مهم و استراتژیک است، حتما فکری برای این مشکل می کنیم. دولت ها موظف هستند برای حفظ کیان زندگی در کره خاکی، برای گسترش حرفه زنبورداری و در نتیجه افزایش زاد و ولد زنبورها تلاش کنند. همچنین باید تلاش شود تا زنبورها در کل مناطق کشور وجود داشته باشد تا همه از مواهب این حضره بهره مند شوند.
یکی از راهکارهایی که به افزایش تعداد زنبورها کمک می کند، مکانیزه کردن روش های زنبورداری است. اگر زنبورداری مدرن به ایران وارد شود، احتمالا شاهد شرایط بهتری برای جمعیت زنبورها خواهیم بود. البته حمایت از زنبورداران با روش های مختلف چه از نظر مالی و چه نظر معنوی، موضوع مهمی است که نه تنها وظیفه مسئولان بلکه وظیفه همه فعالان صنعت زنبورداری است.
چقدر با ساختمان بدن زنبور عسل آشنا هستید؟
افزایش آگاهی مردم نیز می تواند گزینه خوبی برای این موضوع باشد. برای مثال روش های زنبورداری خانگی، خود از مهمترین روش هایی است که می توان به حفظ و گسترش زنبورها در سطح کره خاکی کمک کرد. باید روش هایی تعبیه شود که زنبورها بتوانند در محیط های مختلف حتی آپارتمانی نیز مورد استفاده قرار گرفته و کلنی های کوچک در اختیار خانواده ها باشد. اقدامی که امروزه در ژاپن و چین مورد توجه واقع شده و خانواده های زیادی برای تامین عسل خود از این روش استفاده می کنند.
سخن آخر
نقش زنبور عسل در کره خاکی نقشی استراتژیک و مهم است. در نتیجه باید با توجه بیشتر به نقش این حشره در روی زمین، به تقویت حضور آن پرداخت. زنبورها می توانند زندگی بشر را بهتر و سالم تر کنند و نبود آن ها باعث از بین رفتن حیات روی زمین می شود.
شما چقدر به حفظ زنبورها در کره زمین کمک می کنید؟ به نظر شما در زندگی شهرنشینی تا چه اندازه می توان به زنبور بها داد و وظیفه ما در قبال زنبورها چیست؟ اگر تجربه ای در زمینه زنبورداری خانگی یا نقش موثر در حفظ و گسترش زنبورها داشته اید، حتما از طریق نظرات این پست با ما در میان بگذارید. مطمئن هستیم که شما هم دلتان می خواهد این حشره مفید و پرخاصیت، نقش بیشتری در روی کره زمین داشته باشد. اینکه چطور و چگونه این موضوع امکان پذیر است را باید با هم در مجله عسلنا بیشتر مورد بررسی قرار دهیم.
