بیمـاری لـوک آمریکایـی مهمترین بیماری زنبورعسـل اسـت کـه تقریبـا پراکنـش جهانـی دارد. ایـن بیمـاری فقـط لاروهـای آلـوده را از بیـن مـی بـرد، اما اگـر مورد درمـان قرار نگیـرد، باعث از بیـن رفتـن کل کنـدو می شـود. این بیمـاری به عنـوان بیماری مسـری و واگیـردار شـناخته مـی شـود، بنابرایـن، یـک بیمـاری خطرنـاک در کل دنیـا مـی توانـد باشـد.
عامـل بیمـاری لـوک آمریکایـی یک باکتـری گرم مثبت تـاژک دار اسـت کـه مهمتریـن ویژگـی ایـن باکتـری تولید اندوسـپور بسـیار مقـاوم اسـت. ایـن پاتـوژن پـرورش کنـدو را در مرحلـه لاروی یـا شـفیرگی تحـت تأثیر قـرار می دهـد و اسـپور ایـن باکتـری باعـث ایجـاد بیمـاری مـی شـود. لاروهـای زنبـور عسـل تـا 36 سـاعت بعـد از تفریـخ تخـم بـه ایـن باکتـری بیشـترین حساسـیت دارنـد و در واقـع 10 اسـپور نیـاز اسـت تا لارو 24 سـاعته را بیمار کند، اما در مراحل بعدی رشـد لارو، به تعداد اسـپورهای بیشتری نیاز اسـت تا لارو آلوده شـود،آلودگـی از طریـق تغذیـه کـه توسـط زنبـوران کارگـر (پرسـتار)انجـام مـی شـود اتفـاق مـی افتد.
اسـپورها در معـده لاور جوانـه مـی زننـد و در عـرض چنـد روز بـه شـدت تکثیر مـی یابند. در مراحـل بعد، باکتری بـه ماتریکس دور غذایی می رسد و وارد سـلول هـای اپیدرمـی مـی شـود و تولیـد عفونـت مـی کنـد و درنهایـت باعـث مـرگ لارو مـی شـود. در آخریـن مرحلـه، لاشـه های زنبور توسـط سـلول های رویشـی باکتریایـی هضـم مـی شـود و بـه پولـک هـای خشـک کـه حـاوی میلیـون هـا اسـپور باکتـری اسـت، تبدیـل مـی شـوند.
علائـم آشـکار بیمـاری در کلنـی شـامل بسـتن نامنظـم سـلول هـا (کـه باعـث بـه وجـود آمدن سـلول های بسـته و بـاز پراکنـده مـی شـود)، سـلول هـای تیـره، فرورفتـه ،در اغلب مـوارد پوشـش سـوراخ کـه بـوی ماهـی گندیـده و باقـی مانـده چسـبنـاک قهـوه ای (وقتـی بـا چـوب کبریـت بـه بیرون کشـیده مـی شـود، مثـل نـخ کشـیده مـی شـود)و در نهایـت، باقـی مانده لارو بـه صـورت پولـک سـخت در انتهـای سـلول باقـی مـی مانـد. تشـخیص سـنتی بیماری لـوک آمریکایی بر پایه مشـاهده چنین علائـم کلینیکـی در کنـدو و کشـت مـواد آلـوده کنـدو بـوده اسـت.
مقاومـت اسـپورهای باکتـری مهـم تریـن مسـأله بـرای کنترل و پیـش گیـری بیمـاری لـوک آمریکایـی اسـت چـون کـه ایـن اسـپور مـی توانـد تـا 35 سـال در عسـل و یـا در لـوازم زنبـورداری زنـده بمانـد و مشـخص شـده اسـت کـه ایـن اسـپور بـه دمـای بالا و ضدعفونـی کننـده هایـی کـه علیـه آن هـا اسـتفاده مـی شـود، مقاومـت بالایـی دارنـد. اغلـب تیمارهـا بـر اسـاس اسـتفاده از آنتـی بیوتیـک هـای بـا طیـف اثـر وسـیع بـوده اسـت کـه در اغلب مـوارد از آنتـی بیوتیـک هـای اکسـی تتراسـایکلین هیدروکلرایـد و سـولفاتیازول بـرای جلوگیـری از رشـد باکتـری بـه طـور وسـیع و مداوم ، اسـتفاده شـده اسـت، اما اسـتفاده و سـوءمصرف این آنتـی بیوتیـک هـا در دهـه هـای قبل، باعـث ظهور اسـترین های مقـاوم و باقـی مانـده آنتـی بیوتیـک که باعـث آلودگـی محصولات کنـدو می شـود. به ایـن دلیل، اسـتفاده از آنتی بیوتیـک ها برای کنتـرل و پیشـگیری بیمـاری لـوک آمریکایـی، در چندیـن کشـور ممنـوع شـده اسـت و کندوهایـی کـه بـا آنتـی بیوتیـک تیمـار می شـوند سـوزانده مـی شـوند ایـن عمـل یـک راه حـل قـوی امـا پرهزینـه بـرای زنبـورداران اسـت و هـم چنین نمـی توانـد بـه عنـوان روشـی بـرای پیشـگیری از بیمـاری لـوک آمریکایـی باشـد در ایـن رابطـه، توسـعه روش هـای موثـر و جایگزیـن بـرای پیشـگیری و کنتـرل بیمـاری لـوک آمریکایی ضـروری به نظـر می رسـد.
بـا توجـه بـه اثـرات منفـی باکتـری P. larvae روی کلنی های زنبورعسـل و بازگشـت بـه روش هـای قدیمـی و سـنتی بـرای کنتـرل بیمـاری لـوک آمریکایـی، توسـعه روش هـای جایگزین و موثـر بـرای کنتـرل و پیشـگیری بیمـاری ضـروری اسـت. در بین اسـتراتژی هـای طبیعـی کـه در چنـد سـال اخیـر توسـعه پیـدا کـرده اسـت، اسـتفاده از اسـانس هـای گیاهـی یـک روش بسـیار مطمئـن و قابـل قبـول بـوده اسـت. اسـانس دارچیـن بهتریـن ویژگـی یـک ترکیـب طبیعـی را بـرای کنتـرل دارد کـه نشـان مـی دهـد بیشـترین اثـر ضـد میکروبـی نیـز دارد که اثـر کنتـرل خوبی علیـه بیمـاری لـوک آمریکایـی دارد و هـم چنیـن سـمیت بـرای زنبـور عسـل بالـغ نـدارد، اگرچـه سـمیت آن بـرای لاروهـای زنبورعسـل بایـد مـورد آزمون قـرار گیرد. نانوامولسـیون اسـانس گیـاه همیشـه بهـار C.officinalis نیـز خاصیـت ضدمیکروبـی بالایـی علیـه باکتری عامـل بیماری لوک آمریکایی دارد و سـمیت کمـی روی لاروهـای زنبـور دارد.
از ایـن رو پیشـنهاد شـده اسـت کـه بـه عنـوان یـک روش جایگزیـن علیه بیمـاری لـوک آمریکایی مـورد اسـتفاده قرار گیـرد. به علاوه، نانوامولسـیون هـا می توانند اثـر بخشـی اسـانس هـای گیاهـی را تقویـت کننـد و از میـزان فراریـت اسـانس هـا بکاهنـد. اگر اسـانس هـا بـا دیگر مـواد فعال مثـل ترکیبـات گیاهی، ترکیبـات طبیعی فردی، یا دیگر اسـانس هـا و یـا ترکیبات مهم اسـانس هـا ترکیب شـوند، کارایـی تیمارها افزایـش مـی یابد.
هـم چنیـن، بـره مـوم و ژل رویـال و پروتئیـن ژل رویـال، رویالیسـین و aapalbumin-2a در محیـط in vitro فعالیـت بازدارندگـی رشـد علیـه باکتـری عامـل بیمـاری نشـان داده اسـت؛ بنابرایـن مطالعـات آینـده بایـد روی نقـش ایـن ترکیبـات در محافظـت از لاروهـای زنبـور علیـه باکتـری عامـل بیمـاری متمرکـز شـود. عـلاوه بـر ایـن، پروبیوتیک ها مـی توانند سـلامت زنبورعسـل را بهبـود ببخشـند در واقـع چندیـن باکتـری کـه از زنبورهـا و کنـدو جـدا شـده اند نشـان داده انـد کـه دارای فعالیت ازدارندگی رشـد بـرای باکتری عامل بیماری هسـتند و اسـتفاده خوراکـی از مخلـوط باکتـری هـای اسـید لاکتیـک بـرای غـذای لاروهـا باعـث کاهـش معنـی دار در تعـداد لاروهـای آلـوده مـی شـود.
علـی رغم همه این پیشـرفت ها در اسـتراتژی هـای جایگزین طبیعـی بـرای مبـارزه بـا بیمـاری لـوک آمریکایـی، ایـن حقیقـت کـه باکتـری عامـل بیماری یـک باکتری تولید کننده اسـپور اسـت مهـم تریـن دلیـل محدودیـت بـرای درمـان بیمـاری در حـال حاضـر اسـت، چـون کـه اندوسـپور ایـن باکتـری بسـیار مقـاوم اسـت. برخـی از ترکیبات طبیعی مطالعه شـده مثل اسـانس گیاه دارچیـن، برخی عصـاره هـای اتانولـی بـره مـوم، هایپرفوریـن و یک ترکیب تولید شـده توسـط باکتری B. amyloliquefaciens دارای فعالیـت آنتـی میکروبـی علیـه باکتری عامل بیماری اسـت و دارای فعالیـت اسپورکشـی هسـتند. هرچنـد کـه هیـچ کـدام از ایـن ترکیبـات باعـث ریشـه کنی بیماری لـوک آمریکایـی در کندو نشـده است.
تحقیقـات انجـام شـده روی فعالیـت ضـد میکروبـی ترکیبـات طبیعـی علیـه بیمـاری لـوک و همچنیـن سـمیت ایـن ترکیبـات روی زنبـور عسـل در محیـط in vivoو in vitro در مقالـه حاضر که در سال 1398 در مجله علوم و فنون صنعت زنبورداری چاپ شده است، مـورد بحـث قـرار گرفـت. بـا توجـه بـه ایـن کـه لاروهـای زنبـور عسـل هـدف اصلـی بیمـاری لـوک آمریکایـی هسـتند، مطالعـات آینـده بایـد روی مطالعـه ترکیباتـی کـه روی بیمـاری موثرنـد و روی زنبوروهـای بالـغ ولارو اثـر سـمیت ندارنـد، متمرکـز شـود و هـم چنین، مطالعـات آینـده روی پراکنش و اثرات ایـن ترکیبات روی کنـدو، زنبورهـای بالـغ، لاروهـا، عسـل، ژل رویـال و دیگـر تولیـدات کنـدو ضـروری اسـت تـا اثـرات دارویـی و دینامیـک دارویـی ایـن ترکیبـات در کنـدو مشـخص شـود. هم چنیـن، تحقیقـات روی کارایـی ایـن ترکیبـات ضـد میکروبـی در شـرایط مزرعـه باخاصیـت اسپورکشـی بایـد انجـام شـود تـا از گسـترش بیمـاری لـوک آمریکایـی جلوگیـری کنـد. توسـعه روش هـای رسـیدن ایـن ترکیبـات طبیعـی بـه درون کنـدو و دریافت توسـط زنبـور در تیمـاری هـای in vivo و پیشـگیری از بیمـاری یـک موضـوع مهـم دیگـر اسـت کـه نیـاز بـه مطالعـات بیشـتری در آینـده دارد تـا این ترکیبات و اسـتراتژی های طبیعی در شـرایط طبیعـی اسـتفاده شـوند.
برای مشاهده کامل مقاله اینجا کلیک کنید.
