براســاس آمار سازمان خواربار جهانی بیش از هفتاد میلیون کلنی زنبورعســل در جهان وجود دارد که محصــولات تولیدی آن ها در راســتای تأمین نیازهــای غذایی، دارویی، بهداشــتی مورد اســتفاده قرار می گیرد. بعلاوه زنبورعســل با گرده افشانی گیاهان زراعی و باغی نقش بســیار مهمی در افزایش محصولات کشاورزی و پاید اری محیط زیست ایفا می کند. در بین حشرات گرده افشــان زنبورعســل به دلیل حمایت بشر، جمعیت بیشتر کلنی و جابجایــی کلنی ها برای تولید محصول بیشــتر و دامنه فعالیت وسیع تر، خصوصیات بیولوژیکی و رفتاری و مورفولوژیک خاص بهترین نقش را ایفا می کند و از اهمیت بالاتری برخورد ار است.
سم پاشــی محصــولات کشــاورزی و تلفات حاصــل از آن روی حشرات گرده افشان باعث کاهش جمعیت این حشرات و کاهش نقش آنها در حفظ محیط زیست می گردد. مسمومیت زنبوران عســل به واســطه اســتفاده از آفت کش ها یک مشکل جدی در سراســر دنیا می باشــد.لذا تلاش بــرای کاهش تلفــات ناشــی از سمپاشــی ها و آلودگی گیاهان مــورد بازدید زنبورعســل ضرورت دارد . اســتفاده از مواد دور کننده مناسب یکی از روشهای کاهش مشکلات سمپاشی های مزارع و باغات می باشد.
تلفات زنبور عسل به علت تغذیه از گیاهان سمپاشی شده یکی از معضلات زنبورداران می باشد و برای جلوگیری از تلفات یا کاهش آن باید به نحوی از تغذیه زنبوران از گیاهان آلوده به سموم ممانعت کرد. در این راستا، تاثیر چند ماده به عنوان دور کننده شامل ملاس چغندر قند، اسید استیک و اسید اگزالیک روی زنبور عسل به صورت زیست سنجی تغذیه انتخابی و در شرایط کامل گلدهی مزرعه اسپرس مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده های تغذیه زنبور عسل در خارج از کندو در ظروف تغذیه نشان داد که تمام تیمارهای تعیین شده نسبت به شاهد در سطح 1% اختلاف معنی دار داشته و می توان گفت که هر یک از سه ماده دور کننده در حداقل دز مورد استفاده دارای خاصیت دور کنندگی هستند. نتایج حاصل از تحقیقات مزرعه ای نشان داد که در آزمایشات مربوط به سمپاشی در مزرعه نیز از بین سه غلظت (تیمار) مورد استفاده، تیمار 200 سانتی متر مکعب ملاس چغندرقند در 8 لیتر آب برای مدت 10 ساعت دارای بیشترین اثر دور کنندگی بوده است. لذا با توجه به نتایج بدست آمده و با بررسی های دقیق تر در شرایط مزرعه می توان امکان بکارگیری مواد دور کننده و کاهش تلفات زنبورعسل را در مزارع و باغات سم پاشی شده فراهم نمود.پژوهش حاضر در سال 1386 در نشریه پژوهش و سازندگی به چاپ رسیده است.
برای مشاهده کامل مقاله اینجا کلیک کنید
