به گزارش عسلنا، به نقل از ایرنا، خراسان جنوبی، دیار خورشید و سرزمین «یاقوت و مرواریدهای سرخ»، نه تنها در تولید زرشک و عناب رتبه نخست جهان و ایران را داراست، بلکه به واسطه این پوشش گیاهی منحصربهفرد، خاستگاه یکی از کمیابترین و باکیفیتترین عسلهای دارویی جهان است.
عسل عناب و زرشک این منطقه، فراتر از یک شیرینکننده طبیعی، به عنوان یک محصول استراتژیک با خواص آنتیاکسیدانی و درمانی فوقالعاده شناخته میشود که بر اساس گزارشهای پژوهشی، در شاخصهای آزمایشگاهی گوی سبقت را از رقبای نامآوری همچون عسل «مانوکای» نیوزیلند ربوده است.
این گونه منحصر به فرد عسل میتواند نبض بازارهای صادراتی را در دست بگیرد، اما بیمهریهای نظارتی، نبود حمایتهای بیمهای و جولان دلالانی که دسترنج زنبورداران کویر را به یغما میبرند، با چالشهای جدی روبرو است؛ بهطوریکه تولیدکنندگان این اکسیر حیاتبخش، در پیچ و خم دیوانسالاری اداری و مشکلاتی همچون تعطیلی واحدهای فرآوری، شاهد به حاشیه رفتن این برند ارزشمند هستند.
در همین خصوص، رئیس اتحادیه زنبورداران خراسان جنوبی در گفتوگو تفصیلی با خبرنگار ایرنا به کالبدشکافی وضعیت بحرانی این صنعت و توانمندیهای مغفول مانده آن پرداخته است که مشروح آن را در زیر میخوانید:
علیرضا یوسفیفر با بیان آمار بهرهبرداران این حوزه اظهار کرد: اکنون نزدیک به یک هزار و ۸۰۰ زنبوردار با بیش از ۵۲ هزار کلنی زنبور عسل در سطح استان خراسان جنوبی فعالیت میکنند و این تلاشگران توانستهاند محصولی تولید کنند که نه تنها در ایران، بلکه در سطح بینالمللی بیرقیب است؛ عسل عناب خراسان جنوبی گنجینهای است که هنوز آنطور که باید شناخته نشده است.
پیروزی عسل کویر در نبرد با برندهای جهان
وی با تشریح جزئیات یک پروژه تحقیقاتی ۱۰ ساله، گفت: در بررسیهای علمی، چهار نمونه از بهترین مارکهای عسل دنیا متعلق به نیوزیلند و استرالیا (موسوم به عسل مانوکا) که هر کیلوگرم آن تا ۱۰ میلیون تومان قیمتگذاری میشود، با عسل عناب خراسان جنوبی مقایسه شده و نتایج آزمایشهای بالینی و پزشکی نشان داد که ارزش درمانی و کیفیت عسل این منطقه نزدیک به ۲۰۰ برابر بیشتر از عسل مانوکا است.
رئیس اتحادیه زنبورداران خراسان جنوبی افزود: از نظر درصد خلوص و مواد موثره، عسل عناب خراسان جنوبی کیفیتی خیرهکننده دارد که نیازمند حمایت جدی برای معرفی به بازارهای جهانی است.
وی ادامه داد: با وجود اینکه کیفیت محصول عسل عناب خراسان جنوبی ۵۰ تا ۶۰ درصد بالاتر از استانداردهای جهانی است، همچنان در بخش حمایتهای دولتی با چالش مواجه هستیم.
هجوم دلالان و خدشهدار شدن اعتماد مشتریان
یوسفیفر با انتقاد از موانع سد راه فرآوری این محصول گفت: به دلیل مشکلات قراردادی و ضوابط سختگیرانه، واحد فرآوری و بستهبندی ما یک سال است که به دلیل تداخل با قوانین سازمان غذا و دارو تعطیل شده است.
وی تصریح کرد: یکی از مشکلات اصلی، اصرار بر درج تاریخ انقضا روی محصول است؛ در حالی که عسل طبیعی مادهای است که در شرایط عادی هرگز فاسد نمیشود و سالها ماندگاری دارد و همچنین محدودیت در درج عنوان «عسل عناب» روی بستهبندی، قدرت رقابت و فروش این عسل را به شدت کاهش داده است.
رئیس اتحادیه زنبورداران خراسان جنوبی در ادامه حجم تولید عسل استان را سالانه بین ۴۵۰ تا ۶۵۰ تن اعلام کرد و گفت: فاجعه اینجاست که ۸۰ تا ۸۵ درصد این محصول باارزش به دست دلالان میافتد و دلالان با خرید عسل ناب استان و مخلوط کردن آن با عسلهای معمولی، محصول را به نام عسل عناب میفروشند که این امر علاوه بر ضرر مالی به تولیدکننده، اعتماد بازار و اعتبار برند عسل خراسان جنوبی را به شدت خدشهدار کرده است.
سختی کار و بنبست بیمه زنبورداران
وی در خصوص شرایط دشوار شغلی زنبورداران افزود: زنبورداران در سختترین شرایط اقلیمی، از بیابانهای گرم تا کوهستانها، مشغول به فعالیت هستند اما از پوشش بیمه کشاورزی محروم ماندهاند.
یوسفیفر تاکید کرد: نهادهای متولی زیر بار پذیرش زنبورداران در لیست کارگری نمیروند و این بزرگترین دغدغه و مشکل فعلی جامعه زنبورداران استان است که انتظار میرود مسئولان با اصلاح قوانین و باز کردن گرههای اداری، مشکلات بیمهای آنان را رفع کنند تا زیر ا حمایت از فعالان این عرصه، گنجینهای همچون عسل عناب، جایگاه واقعی خود را در سفرههای جهانی پیدا کند.
پرونده درخشان عسل عناب خراسان جنوبی نشان داد که این محصول از نظر شاخصهای کیفی، هیچ مرزی برای رقابت در بازارهای بینالمللی ندارد. با این حال، بهرهمندی کامل از این ظرفیت ارزآور، مستلزم تقویت زنجیره ارزش و همافزایی میان دستگاههای اجرایی برای رفع موانعی نظیر مشکلات بیمهای زنبورداران و پیچ و خمهای اداری است.
انتظار میرود با نگاهی ویژه به این ثروت ملی و کوتاهکردن دست واسطهها، مسیر برندسازی جهانی این محصول هموار شود تا عسل عناب به عنوان یکی از نمادهای بارز تولید داخلی، جایگاه واقعی خود را در سبد صادرات غیرنفتی کشور تثبیت کند.
