به گزارش پایگاه خبری تحلیلی صنعت زنبورداری ایران، دکتر عبادی، دارای دکتری حشرهشناسی از دانشگاه دیویس کالیفرنیا است که سالها با مدارج و مسئولیتهای مهم؛ ازجمله در گروه گیاهپزشکی دانشکده کشاورزی دانشگاه صنعتی اصفهان به فعالیتی خستگیناپذیر مشغول بوده است.
زمینههای علمی و تحقیقاتی ایشان بیشتر در پرورش زنبورعسل، پرورش ملکه و اصلاح نژاد زنبورعسل، رفتارشناسی زنبورعسل و گردهافشانی بوده و دارای تألیفات و مقالات فراوانی ازجمله؛ ارائه بیش از 200 مقاله علمی و سخنرانی در ژورنالهای معتبر داخلی و خارجی و چندین کتاب تخصصی ازجمله کتاب پرورش زنبورعسل (به چاپ دهم رسیده) و کتاب دیکشنری فرهنگ و لغات و اصطلاحات زنبورعسل (با همکاری مهندس مظاهر سیدی) هستند.
به گزارش عسلنا، دکتر عبادی، پس از اتمام تحصیلات و اخذ مدرک دکتری با پیروزی انقلاب در سال 58 به کشور بازگشتند و در دانشگاه صنعتی اصفهان به خدمات شایستهای در طی بیش از 30 سال اشتغال داشتند. ایشان هنوز هم تعامل سازندهای با وزارتخانهها، مؤسسات آموزش عالی و مراکز دانشگاهی و تحقیقاتی دارند و سالها در طرحها و پروژههای کلیدی کشور فعالیت داشتند.
بسیاری از افراد که اکنون دستی در پرورش ملکه و صنعت زنبورداری، کشور دارند در کلاسهای استاد، تلمذ کردند و از انتقال دانش ایشان استفاده کردند. ایشان از مؤسسین انجمن علمی زنبورعسل کشور هستند و از حدود 15 سال قبل تاکنون با آن انجمن همکاری داشته و در دوره اول نیز ریاست انجمن را عهدهدار بودند. وی مشاور مسئولین ارشد زنبورداری در وزارت جهاد کشاورزی بودند و در دو طرح تحقیقاتی بزرگ و ملی در خصوص زنبورعسل با عنوان مشاور علمی شرکت داشتند که یکی طرح جامع اصلاح نژاد ملکه زنبورعسل ایرانی در منطقه مرکزی کشور است که در موسسه تحقیقات علوم دامی کشور در کرج دنبال میشود و با همکاری معاونت امور دام وزارت کشاورزی در حال اجرا است. دیگری طرح اصلاح نژاد زنبورعسل در جمعیتهای بسته است که در 7 استان کشور توسط معاونت امور دام وزارت جهاد کشاورزی در دست اجرا است.
به گزارش عسلنا، در بخش اول این گفتگو در خصوص لزوم بازنگری در چارت تشکیلاتی بخش زنبور عسل و عملیات سازمانی وزارتخانه گفتگو کردیم و این مسئله تبیین شد که تشکیلات و عملکرد دفتر توسعه زنبورداری جهاد کشاورزی جوابگوی نیازها نیست.
همچنین، ضرورت مطالعات بهتر بر اصلاح نژاد و حراست و جهانی کردن نژاد زنبور ایرانی مورد بحث قرار گرفت و لزوم نقشآفرینی بیشتر انجمنهای علمی کشور در عرصه بینالمللی بررسی شد.
همچنین در بخش اول این گفتگو، اهمیت حمایت ویژه از شرکتهای دانشبنیان و بخش خصوصی و نیاز به تحقیقات جامع در کاهش مشکلات و بلایا و چتر بیمهای برای زنبوردار و نیز نقشه جامع پوشش گیاهی ایران و تقویم زنبورداری به عنوان نیاز ضروری صنعت زنبورداری مورد تحلیل قرار گرفت و در مورد تقویت و احیای ستاد گردهافشانی و افزایش بار تحقیقاتی آن و حفظ تنوع زیستی صحبت های جامعی ارائه شد.
اینکه ادامه و بخش دوم این گفتگوی خواندنی و سازنده از نظرتان می گذرد:
توسعه و حمایت از پژوهشهای زنبورداری کشور و حمایت مالی و معنوی از طرحها
عبادی، بابیان اینکه، متأسفانه طرحهای تحقیقاتی در کشور کاهش داشته و در صنعت زنبورداری نیز بسیار رکود داشته، تأکید کرد: حمایت از این پژوهشها باید ارتقا و توسعه پیدا کند و بودجههای تحقیقاتی جهت پیدا کردن راهحلهای کاربردی و مناسب برای مشکلات جدید صنعت زنبورداری و پیدا کردن روشهای مناسب و کاربردی علمی در پرورش زنبورعسل، در بخشهای تحقیقاتی، دانشگاهی و بخش تحقیق و توسعه شرکتهای خصوصی دانشبنیان اختصاص پیدا کند و نیروهای متخصص جهت نیل به این هدف تربیت شوند.
به گزارش عسلنا، این استاد رفتارشناسی زنبورعسل، عنوان کرد: متأسفانه زنبورداران و اهالی این صنعت در سالهای اخیر مشکلاتی داشتند که با مراجعه به بخشهای مختلف دولتی حلنشده است. چاره این کار اعطای بودجه به بخش تحقیقات برای آسیبشناسی، تحقیق و ارائه راهکار در جهت حل این مشکلات است. باید به طرحهای مشگلگشای تحقیقاتی که به کاهش نیازها کمک میکنند، تسهیلات ویژه و بودجه اختصاصی داده شود.
تأمین ملکههای موردنیاز کشور با حمایت از بخش پژوهش
وی، با توجه به واردات غیرقانونی و قاچاق ملکه به کشور که منبع شیوع بیماریهای جدید در زنبورستانهای کشور در یک دهه اخیر شده، خاطرنشان کرد: باید از تحقیقات اصلاح نژاد در داخل و کمک به تولید ملکههای به نژادی شده، حمایت صورت پذیرد و تولید و توزیع این ملکههای کارآمد، از نیازهای اصلی این صنعت است تا رقیب خارجی و سودجو را از میدان خارج کنیم و بتوانیم جایگزین مناسبی برای این واردات و قاچاق مخرب ملکه زنبور به کشور داشته باشیم.
عبادی، یادآور شد: اگر ما برنامه تحقیقاتی مناسب داشته و نیاز زنبوردار را تأمین کنیم، علاوه بر اعتمادآفرینی به فعالیتهای داخلی کشور در این زمینه، سبب میشویم تا زنبوردار برای تأمین نیازها به خارج از کشور چشم نداشته باشد و خودکفایی به وجود آید.
نظارت شدید و بازدارنده و مبارزه با قاچاق جهت حمایت از تولید و پژوهش
به گزارش عسلنا، وی اضافه کرد: در همین زمینه ضرورت دارد از قاچاق یا واردات کنترل نشده و بی مجوز، ملکه زنبورعسل، انواع عسل، موم، گرده، ژل رویال، زهر زنبور، بره موم، دارو و سایر فرآوردههای این صنعت جلوگیری و نظارت شدید شده و با خاطیان برخورد شدید صورت گرفته و نظارت دقیق در این خصوص انجام شود و کنترل، حراست و نظارت دقیق بهشدت به دستگاههای متولی توصیه میشود.
لزوم اجباری شدن استانداردها و درجهبندی کیفی بر اساس تحقیقات
به گزارش عسلنا، عبادی در بخش دیگری از نیازسنجی بخش تحقیقات زنبورعسل، اجباری شدن استانداردها و درجهبندی کیفی بر اساس تحقیقات و پژوهشهای دقیق را یکی دیگر از نیازهای صنعت زنبورداری کشور برشمرد و مطرح کرد: کارهایی در این خصوص انجامشده و استانداردها تبیین شده، ولی ضرورت دارد تا این موارد کاربردی و لازمالاجرا شود. کنترل کیفی این محصولات باید دقیق و در کنترل باشد و بازار تقلب و تولیدات بیکیفیت که زیان اقتصادی جبرانناپذیری به این صنعت زده با شدت زیاد مورد برخورد و اصلاح قرار گیرد تا این سوءاستفادهها به تولیدات دیگر این صنعت نظیر ژل رویال، رخنه نکند.
بازنگری قوانین و استانداردهای قدیمی و تدوین پروتکلهای جدید
پیشکسوت تحقیقات زنبورعسل کشور، بر لزوم بازنگری بر استانداردها و قوانین قدیمی و جایگزینی آن با قوانین، استانداردها و پروتکلهای جدید با تکیهبر بخش تحقیقات، صحه گذاشت و اظهار کرد: این مطالبه نیز از موارد مهم و انتظارات روشن جامعه زنبورداری است و ما باید با کدکس جهانی و استانداردها و قوانین مدرن و بهروز دنیا، هماهنگ باشیم.
تربیت محققین و دامپزشکان تخصصی
به گزارش عسلنا، این استاد پیشکسوت در بخش تنگناهای تحقیقاتی صنعت زنبورداری، به کمبود محققین تخصصی در این خصوص اشاره و ابراز کرد: در سطح کشور در مقاطع بالای تحصیلی این محققین بسیار اندک هستند و نیز در بخش دامپزشک تخصصی نیز برای این صنعت برنامهریزی نشده و فقدان دامپزشک تخصصی زنبورعسل در بسیاری از شهرها احساس میشود که این نیروها با همکاری سازمان دامپزشکی باید تأمین شود.
وی تصریح کرد: از چالشهای مهم این صنعت، نبود کارشناسان خبره و محققین تخصصی در بسیاری از شهرستانهای کشور است که متأسفانه نبود رشتههای تحصیلی در مقاطع بالاتر از کارشناسی و تحصیلات عالی به این کمبود دامن زده است، چراکه متأسفانه علیرغم اینکه این کشور زنبورخیز است و صنعت بزرگی درزمینه زنبورداری دارد ولی رشتههای دانشگاهی آموزش عالی در مقاطع بالا و بهطور تخصصی در دانشگاهها دایر نشده است.
عبادی، کمتوجهی به تحقیقات هدفمند و کاربردی در راستای مشکلات این صنعت را چالش دیگری در بخش تحقیقات این صنعت دانست که این مسئله برای حل مشکلات کلی صنعت باید در درجه اهمیت بالا قرار گیرد.
کمبود بودجههای ویژه تحقیقات زنبورعسل و عدم نظارت بر مؤثر بودن تحقیقات
وی، چالش بعدی در بخش تحقیقات را کمبود شدید اعتبارات تحقیقاتی در بخش زنبورعسل کشور برشمرد که متأسفانه بدون بودجه، امکان تحقیقات و پژوهش و تهیه ابزار و ملزومات لازم نیست.
این مؤلف کتب پایه زنبورداری، عدمحمایت بخش خصوصی و تولیدکنندگان از تحقیقات زنبورعسل و نبود حلقه اتصال تحقیقات به تولید و تجاریسازی را نیز معضل دیگری توصیف کرد که بسیار بر اقتصاد این صنعت سایه افکنده است.
دکتر عبادی، اضافه کرد: در تحقیقاتی هم که در حال اجرا هست، متأسفانه نظارتی دقیق بر خروجی مناسب یا صرف هزینهها نیست. طرحهای تحقیقاتی خوب باید تشویق و اجرایی و خروجیهای نامناسب باید مواخذه شود تا از اسراف بودجه جلوگیری به عمل آید.
ضرورت مشارکت در ژورنالهای جهانی و میزبانی رویدادهای بینالمللی زنبورداری
به گزارش عسلنا، ایشان، در پاسخ به این سؤالات که چرا ما میزبانی رویدادهای جهانی در صنعت زنبورداری را عملیاتی نمیکنیم یا ژورنالهای موفق و پویای چندزبانه در این صنعت نداریم، اظهار کرد: در چند سال گذشته دو کنگره بزرگ بینالمللی داشتیم، ولی تحریمهای ظالمانه علیه کشور سبب شده که محققین جهان نتوانند در این برنامهها شرکت کنند و در این کنگرهها بهصورت محدود یا مجازی حضور داشتند. این میزبانیها فرصت بسیار خوبی برای شناساندن صنعت زنبورداری ایران به جهان است و متأسفانه بسیاری از دانشمندان این رشته بر اساس تهدیدها و تحریمها از سفر به ایران ابا دارند.
وی ادامه داد: ژورنالهای متعدد علمی در دانشگاه تهران و سایر دانشگاهها مثل دانشگاه صنعتی اصفهان و نشریات مراکز تحقیقاتی داریم که گرچه به زبان فارسی هستند، ولی چکیده لاتین آنها هم کارشده و اندیکس میشود که در اینترنت قابلدسترسی است ولی انجام کارهای بیشتر، پویاتر و تخصصیتر در این حوزه بسیار مفید است و باید کیفیت را بالا ببریم.
این مدرس اصلاح نژاد زنبورعسل، خواستار همت بیشتر وزارت جهاد کشاورزی و وزارت علوم شد که باید در بخش رشتههای تحصیلی زنبورداری که بسیار ضعیف عمل شده، فعالیت مؤثرتری داشته باشند، چراکه تنها یک درس اختیاری دو واحدی در تحصیلات علوم دامی وجود دارد.
فقدان رشتههای دانشگاهی تحصیلات عالی برای زنبورداری در دانشگاهها
عبادی، بابیان اینکه این عدم تنوع رشتههای تحصیلی برای کشوری با این پتانسیل بالای زنبورداری، یک فاجعه است و هزینه تحصیلات عالی در خصوص زنبورداری در کشورهای دیگر بسیار سنگین است و از عهده همه دانشجویان خارج است تصریح کرد: در سطح فوقلیسانس هم فقط در دانشگاههای تهران، ارومیه و مازندران این رشته را داریم و در سطح دکترا هم هیچ دانشگاه و رشتهای نداریم، همچنین در سطح آموزشوپرورش هم بسیار ضعیف عمل شده و در این فرهنگسازی پایه، اصلاً مباحث زنبورعسل نادیده گرفتهشده است و باید این زمینه تحصیلی در کشور ایجاد شود.
به گزارش عسلنا، این محقق و مدرس ارشد، در پایان خاطرنشان کرد: پیشنهاد ما به آموزشوپرورش این است که در متون ابتدایی و متوسطه دروسی در باب اهمیت زنبورعسل و این صنعت در توسعه پایدار و بخش کشاورزی تألیف و منتشر شود تا فرهنگسازی این مقوله مهم در کودکان و نوجوانان شکل بگیرد./
پایان گفتگو
