به گزارش پایگاه خبری تحلیلی صنعت زنبورداری ایران، تحقیق و پژوهش و دنیای علم و فناوری در صنعت زنبورعسل، یکی از مهمترین مؤلفههای پیشرفت و توسعه این صنعت بوده است و در این میان اندیشمندان و محققینی هستند که بیادعا و بدون چشم داشت خدمات شایانی را به این صنعت ارائه کردند و دانش و تحقیقاتی که سالها برای دستیابیاش خون دل خورده و مو سپید کردند را خالصانه در اختیار تشنگان این علم قرار دادند و هیچگاه در صدد کسب شهرت و منافع مادی از این خدمات نبودند.
یکی از این مفاخر، اندیشمندان، محققین و مترجمین مؤثر که بر گردن فعالان زنبوردار و صنعت زنبورداری حق بزرگی در آموزش و ترویج دارد، مهندس «سید مظاهر سیدی» است.
مهندس سیدی و کتابها و ترجمههای او، تأثیر بسزایی در آشناسازی دنیای پزشکان، دیگر رشتهها، مشاغل و عموم مردم با محصولات سلامتمحور زنبورعسل داشته است.
او بسیار بیادعاست، محققی توانمند و مؤلف و مترجمی تأثیرگذار که آثارش میبایست برای فعالان این صنعت بازشناسی شود. مهندس «سیدی» در سنگر شغلی، خدمتگزاری خالص به زنبورداران، در میدان تحقیق و آموزش، پژوهشگری توانا و در عرصه توسعه از پیشگامان ایجاد صنایع تبدیلی و ترکیبی محصولات زنبورعسل در کشور است.
به گزارش عسلنا، نقش بیبدیل «مظاهر سیدی» در انتقال دانش نوین زنبورداری، ترجمه مقالات و بازکردن پای فعالان صنعت به همایشها و کنگرههای جهانی و کمک به تحقیقات و ساخت بسیاری از ادوات و محصولات جانبی جدید، در تاریخ صنعت زنبورداری ماندگار و جاویدان است.
آقای سیدی، به این سادگیها راضی به مصاحبه نمیشد. آنقدر متواضع است که همیشه از دیگر بزرگان علمی صنعت نام میبرد و ما را به دیگر اساتید زنبورداری حواله داده و میگفت: «من کار زیادی نکردم». زمان برد تا ایشان را متقاعد ساختیم که بازگویی تجربیات و مسیر پرافتخاری که ایشان طی کرده میتواند چراغ راه دیگران باشد. بالاخره سعادت شد روزی روبروی ایشان بنشینیم و گپی دوستانه بزنیم. اینک شما را هم در این همنشینی سهیم میکنیم:
مهندس سیدی، خود را اینگونه معرفی میکند: اینجانب «سید مظاهر سیدی» کارشناس ارشد بازنشسته سازمان جهاد کشاورزی و مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان هستم. ۲۸ سال در وزارت جهاد کشاورزی خدمت کردم. تقریباً نیمی از دوران خدمتم را در سازمان جهاد کشاورزی استان اصفهان بهعنوان مسئول واحد زنبورعسل و نیم دیگر دوران شغلی را در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان بهعنوان کارشناس زنبورعسل گذراندم.
مهندس سیدی: در سال ۱۳۶۶ زمانی که دانشجوی مقطع کاردانی دامپروری بودم، درس پرورش زنبورعسل را افتخار داشتم با استاد دکتر رحیم عبادی بگذرانم. قطعاً به علوم کشاورزی و دام علاقه داشتم، ولی آنجا بود که ناگهان شیفته این موجود بینظیر، یعنی زنبورعسل شدم. ناگفته نماند پروفسور عبادی نیز بهعنوان یک استاد بزرگ این درس را بسیار جالب و جذاب تدریس میکرد و به زیبایی، بذر عشق به زنبورعسل را در دلهای دانشجویان میکاشت.
پس از قبولی در مقطع کارشناسی، درس زنبورعسل تکمیلی را در دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی با زندهیاد استاد دکتر نعمتالله شهرستانی گذراندم. از آن بزرگمرد که «پدر زنبورداری نوین ایران» خوانده میشود؛ این خاطره همیشه در ذهنم هست که اوقات فراغت در دانشگاه گیلان را در زنبورستان دانشکده کشاورزی سپری میکردم و در آنجا با تکنسین زنبورستان آشنا شدم و در بعضی از کارها به او کمک میکردم. در یک روز تابستان که در زنبورستان مشغول کار بودم. آقای دکتر شهرستانی به آنجا آمد و وقتی اشتیاق مرا به زنبورعسل دید به آن تکنسین زنبورستان گفت: «ایشان میتوانند هر موقع که خواستند، اینجا بیایند و هر سؤالی که دارند پاسخ میدهید و اگر نتوانستید از من میپرسند.»
مرحوم دکتر شهرستانی، به سبب کهولت سن، زمانی که در کلاس حاضر میشد، میگفت کتاب را بخوانید و اگر سؤالی داشتید بپرسید. کلاس با سؤالوجواب طی میشد و این رویه جدید بسیار در آموختن و تشویق دانشجویان به یادگیری مؤثر بود. در کتابخانه دانشکده کشاورزی کتابهای قدیمی زیادی در زمینه پرورش زنبورعسل موجود بود که همه را در آن ایام مطالعه کردم.
پس از اتمام تحصیلات و دوره سربازی، وارد سازمان جهاد کشاورزی استان اصفهان شدم و در «کمیته دام سابق» یا به عبارتی «معاونت بهبود تولیدات دامی» فعلی و در واحد زنبورعسل مشغول به خدمت شدم. در اثنای خدمت با دنیای فرآوردههای زنبورعسل آشنا شدم و شروع این آشنایی با ترجمه و تألیف کتاب همراه بود که اینجا جا دارد از همراهی و تشویق استادم جناب دکتر عبادی یاد کنم.
وارد دنیای فرآوردههای زنبورعسل شدم و شروع این آشنایی با ترجمه و تألیف کتاب «فرهنگ لغات و اصطلاحات زنبورداری» بود که با کمک و همراهی دکتر رحیم عبادی تهیه شد. ترجمه و تألیف این کتاب، کار بسیار ارزشمند و سنگینی بود که حدود ۲ سال طول کشید. آقای دکتر عبادی بیش از ۵ بار این کتاب را مطالعه و ویرایش کردند. لازم به ذکر است که یک کتاب کوچک در مؤسسه تحقیقات جهانی زنبورعسل (IBRA) با همین نام و عنوان موجود است که تقریباً اکثر کشورهای صاحبنام در صنعت زنبورداری جهان، آن را به زبان ملی خود ترجمه کردهاند. ابتدا این کتاب را با نامهنگاری از این مؤسسه دریافت کردیم، ولی اعتقاد من این بود که دامنه لغات آن محدود است و با افزودن یکسری لغات دیگری باید تکمیل شود و در نهایت همین اتفاق هم افتاد.
ترجمه و تألیف کتاب «فرهنگ لغات و اصطلاحات زنبورعسل» مهارت مرا در ترجمه متون انگلیسی مرتبط با صنعت زنبورداری فوقالعاده افزایش داد. در کنار کار اداری و شغل کارمندیام، کار بر روی یک پروژه تحقیقاتی زنبورعسل که «خالصسازی نژادی درون توده زنبورعسل ایرانی» بود را به اتمام رساندم و کار زنبوردرمانی را در قالب یک طرح پژوهشی روی بیماران ام اس انجام دادم که جرقهای بود برای آشنایی بیشتر با خواص درمانی فرآوردههای زنبورعسل.
بهطوریکه وقتی خواص شگفتانگیز زهر زنبورعسل را میدیدم علاقهمند شدم در این زمینه بیشتر تحقیق کنم و حتی با کمک چند پزشک که بیشتر آنها از علاقهمندان طب سنتی بودند کار زنبور درمانی را بیماران (ام. اس) انجام دهیم.
در آن سالها خیلی تلاش کردم تا متخصصین علوم اعصاب استان اصفهان را متقاعد کنم یک پروژه تحقیقاتی در این زمینه انجام دهیم که تا مرحله تصویب در دانشگاه علوم پزشکی پیش رفت ولی در نهایت محقق نشد. البته حداقل حسن و نقطه عطف این کار، آشنایی با آقای دکتر «احمد چیتساز» متخصص اعصاب بود که منجر به ترجمه دو کتاب «اعجاز زهر زنبور» و «زنبور درمانی» به کمک ایشان شد.
بله در آن سالها منابع علمی در زمینه فرآوردههای زنبورعسل خیلی کم بود، منابع اینترنتی و صفحات تخصصی هم ناچیز بود و برخی رشتهها و محصولات زنبورعسل هنوز در دنیا هم دارای تحقیقات زیادی نبود. ولی دوستی و آشنایی با محقق گرانمایه آقای مهندس محمود رمضانی سبب شد تا ایشان هرگونه کتاب و یا مقاله موردنیاز بنده را به هزینه شخصی در خارج از کشور خریداری کند و به ایران بفرستد که در اینجا جا دارد از ایشان به سبب ارسال رایگان کتابها و مقالات و مجلات زنبورداری از آمریکا تشکر و قدردانی کنم و همچنین از مسئولین دستاندرکار این صنعت هم انتظار دارم جلسهای خاص برای قدردانی از ایشان ترتیب دهند تا بتوانیم گوشهای از زحماتی که بهواسطه نشر علوم در صنعت زنبورداری کشور است جبران شود.
در آن سالها سعی کردم از طریق اینترنت، نام بهترین و بهروزترین کتابهای موجود در زمینه فرآوردههای زنبورعسل را پیدا کنم و به آقای رمضانی سفارش دهم. ایشان هم بیدرنگ آن را خریداری و به ایران ارسال میکردند.
در آن زمان تلاش میکردم تا با پیشنهاد ترجمه مشترک کتاب به پزشکان آنها را با فرآوردههای زنبورعسل آشنا کنم و این دستاورد بزرگی برای من بود. برای پیداکردن همکار پزشک جستجو میکردم که موضوع اصلی کتاب در چه زمینهای است و یا در زمینه پزشکی مربوط به چه دستهای از بیماریهاست، سپس بهترین پزشکان و یا متخصصین مربوطه را انتخاب میکردم و به آنها پیشنهاد همکاری میدادم. برای مثال کتاب «خواص درمانی گرده گل» بیشترین توجه را به درمان بیماریهای پروستات با این ماده دارد، بنده هم آقای دکتر «سعید قلمکاری» متخصص کلیه و مجاری ادراری را به همکاری دعوت کردم و ایشان نیز باکمالمیل قبول کردند. حتی از همکاران خود برای ویرایش بخشهای دیگر که در حوزه تخصص آنها بود نیز کمک گرفتند تا کتاب به بهترین شکل ترجمه شود. برای مثال قسمت چشمپزشکی را زیر نظر پزشکی از دوستان ایشان ترجمه کردم و ایشان تعجب کرده بودند که چطور چنین محصولی از زنبورعسل وجود دارد که آنها اطلاع ندارند این ماده میتواند به دید چشم افراد کمک کند و تابهحال به گوش کسی نخورده بود!
در همین رابطه باید بگویم کتاب زنبور درمانی، چندین بخش دارد و هر بخش درمان یک دسته خاص از بیماریها توسط محصولات زنبورعسل است که آقای دکتر احمد چیتساز متخصصان هر بخش اعم از متخصص پوست، قلب، گوارش، مفاصل و دیگر متخصصین را برای ترجمه و همکاری، هماهنگ میکردند و این دعوت به همکاری بهنوعی آشنایی این پزشکان با فرآوردههای زنبورعسل را به دنبال داشت.
پاین قسمت اول مصاحبه/ ادامه دارد ...
